سنگ کودورو سرپل ذهاب

درباره سنگ کودورو سرپل ذهاب

کودورو یا سنگ مرز، نوعی سند سنگی ست که کاسی‌ها در دوران بابل باستان برای تعیین حدودات مرزی استفاده شده است. لوح سنگی کودورو سرپل ذهاب با نام سنگ‌نوشتهٔ مردوک آپال آیدین تنها نمونه یافت شده از کودورو در غرب ایران است. دیگر کودوروهای یافت شده در مناطق جنوبی ایران و به طور خاص شوش بوده که تعداد آن‌ها تا به حال به 58 عدد می‌رسد.

سنگ کودورو سرپل ذهاب در سال 1345 و در شمال سرپل ذهاب کشف گردید. این سند سنگی مربوط به بیش از 3000 سال پیش است و هم اکنون در موزه ملی ایران نگهداری می‌شود.

کلمه کودورو در زبان اکدی به معنی مرز و سرحد است. در دوران حکمرانی کاسی‌ها در بابل، پادشاه کاسی، این مدرک سنگی را برای نشان دادن تصمیم خود در هبه و بخشش زمین‌ها و املاک خود به رعایا و دست‌نشاندگانش به کار می‌برده‌ است. نسخه اصلی کودورو در معبد نگه داشته می‌شد و یک نسخه گلی به دارنده‌ی زمین داده می‌شد تا بر همگان روشن شود که این زمین به طور قانونی به وی تعلق دارد. بر روی کودوروها تصاویری از خدایان دیده می‌شود که از این تصمیم(واگذاری زمین) حمایت می‌کرده و لعن و نفرین نیز شامل حال کسانی می‌شد که پیمان شکن بودند.

بر روی قسمت بالای سنگ کودورو سرپل ذهاب، 17 تصویر حجاری شده است. تصاویری مانند ستاره چهار بر، هلال ماه، ستاره هشت بر، سر قوچ، پرنده، نیزه، نیم تنه شیر، بز کوهی و … .

در قسمت پایین تر تصاویر نیز متونی با خط میخی بابل آمده که نام «هلمن» به عنوان نام  قدیمی شهر سرپل ذهاب هم ذکر شده است. همچنین اسم مردوک آپال آیدین به عنوان شاه کاسی آمده و خود را این گونه معرفی می کند:

«برای شاه، مردوک آپال ایدین، شاه این سرزمین، پسر ملی شی‌خو با ملی شی‌یاک»

همچنین کودوروهای دیگری از زمان پادشاهی مردوک آپال ایدین در شوش پیدا شده است که ارتباط بابل با نواحی لولوبی‌ها را مشخص می‌کند.